Werelderfgoed Laponia

laponia2
Sinds 1996 staat Laponia op de Werelderfgoedlijst van Unesco. Dit gebied draagt de sporen van de vroege geschiedenis van de aarde en tevens van de mens. Laponia is volgens Unesco een uitstekend voorbeeld van hoe de aarde, in het bijzonder geologisch, is geëvolueerd en van de ecologische en biologische veranderingen die vandaag de dag plaatsvinden. Het gebied dat sinds de prehistorie wordt bewoond door de Sami mensen is één van de best bewaarde voorbeelden van nomadische gebieden in Noord-Scandinavië. Het is zelfs het grootste gebied ter wereld, en één van de laatste, dat een voorouderlijke manier van leven kent op basis van seizoensgebonden verplaatsing van vee (rendieren).
laponia1

In hetzelfde jaar werd direct begonnen met het opstellen van een beheerplan voor het Werelderfgoed Laponia. De wensen en belangen van de betrokken partijen, het provinciebestuur, Samen organisaties en de gemeentebesturen van Jokkmokk en Gallivare, lagen zover uit elkaar dat een beheerplan niet op tafel kwam. Het provinciebestuur kreeg van de regering de opdracht om te bemiddelen tussen de Samen organisaties en de gemeenten Jokkmokk en Gallivare, echter zonder resultaat. De partijen werden het niet eens. Negen jaar later kwam in 2005, onder leiding van de toenmalige voorzitter van de provincie, een doorbraak. De partijen kwamen overeens dat Laponia zou worden bestuurd door een lokaal gevestigde organisatie met een Samen meerderheid in het bestuur. Tevens werd besloten dat alle besluiten bij consensus zouden worden genomen. Uiteindelijk werd in 2011 de organisatie Laponiatjuottjudus gevormd en nog geen jaar later droeg het provinciale bestuur het beheer van Laponia over aan de nieuw gevormde organisatie.

Voor bezoekers werd in september van dit jaar het gebouw van naturum Laponia, genaamd Snöfällan, geopend in Stora Sjöfallet. Dit centrum geeft informatie over de geologie van de omgeving, flora en fauna en over de culturele geschiedenis van het gebied.
Ik heb nog geen kijkje genomen in het informatiecentrum, maar ik laat het weten als ik er ben geweest. Uiteraard ben ik wel in de bergen van Laponia onderweg geweest en daar heb ik één woord voor: Magisch. Ik wil jullie een stukje magie meegeven via onderstaand filmpje.

Glögg en peperkoekjes

Met rode wangen en zweet op m’n rug keek ik snel hoe laat het was, té laat waarschijnlijk. Ik had gistermorgen mijn wekker op tijd gezet zodat ik nog een grote ronde kon gaan skiën met Jussi, voordat ik Olga zou ophalen voor een bezoekje aan de kerstmarkt in Jokkmokk. Het was een mooie tocht door vers gevallen sneeuw, maar vers gevallen sneeuw remt echter ook af. Met een kleine vertraging en ongewassen stond ik een half uur te laat bij Olga voor de deur. De kerstmarkt in Jokkmokk stelt niet zo veel voor; de aankondiging is spectaculairder dan de markt zelf, maar het is heerlijk kneuterig. Binnen een half uur kom je drie keer dezelfde mensen tegen en overal krijg je glögg (Zweedse gekruide warme wijn) en peperkoekjes voorgeschoteld. kerstmarkt-1 Het hoogtepunt van de markt was natuurlijk de komst van de kerstman in een mooie arrenslee voortgetrokken door Rudolf en kornuiten. Verwachtingsvol keken we uit naar een zwak rood lichtje dat vanuit de donkere namiddag op ons toe zou komen. Daar kwam iets aan, rendieren? Nee, een zwarte pony die in volle draf een slee voorttrok. In het voorbijgaan hoorden we een zwak hohoho. Gedesillusioneerd keken we de arrenslee na…..Boodschappen doen?